#start - Nauka

Pomiń baner

Zaskoczenie w Sztokholmie! Literacka Nagroda Nobla 2024 dla pisarki z Korei Południowej

Zaskoczenie w Sztokholmie! Literacka Nagroda Nobla 2024 dla pisarki z Korei Południowej

Tegoroczną laureatką literackiej Nagrody Nobla została południowokoreańska pisarka Han Kang. Urodziła się w 1970 r. w Gwangju. Studiowała literaturę na prestiżowym uniwersytecie Yonsei w Seulu. Wywodzi się z pisarskiej rodziny – jej ojciec i brat również zajmują się literaturą. Jej pierwsze utwory pochodzą z początku lat 90. XX wieku – w 1993 r. zadebiutowała wyborem wierszy, a rok później wydała pierwszą powieść. Jedna z jej powieści, "Biała elegia", powstała podczas czteromiesięcznej pisarskiej rezydencji w Uniwersytecie Warszawskim.

Po raz pierwszy literacka Nagroda Nobla trafiła do Korei Południowej. Jej przyznanie komentuje dr hab. Renata Czekalska, prof. UJ, która kieruje Zakładem Korei Instytutu Bliskiego i Dalekiego Wschodu na Wydziale Studiów Międzynarodowych i Politycznych UJ.

Akademia Szwedzka przyznała Han Kang to prestiżowe wyróżnienie za "pełną głębi prozę poetycką, mierzącą się z historycznymi traumami i ukazującą kruchość ludzkiego życia". Han Kang to autorka powieści, esejów oraz zbiorów opowiadań, która w swojej twórczości często podejmuje problemy trudne, niejednokrotnie dotykając najciemniejszych zakamarków ludzkiej natury.

Han Kang urodziła się w 1970 roku w Gwangju, mieście położonym w południowo-zachodniej części Korei Południowej, które było sceną bolesnych wydarzeń historycznych, w tym krwawego stłumienia powstania demokratycznego w 1980 roku. Doświadczenia tego miasta i jego traumy wpłynęły na wrażliwość pisarki i znalazły odzwierciedlenie w jej twórczości.

Kiedy Han Kang miała 10 lat, jej rodzina przeniosła się do Seulu, gdzie przyszła pisarka dorastała i rozwijała swoje zainteresowania literackie. Studiowała literaturę koreańską na Uniwersytecie Yonsei, jednej z najbardziej prestiżowych uczelni w kraju.

Zadebiutowała w 1993 roku, publikując pięć wierszy w koreańskim magazynie "Literatura i Społeczeństwo". Jej wczesna twórczość szybko zdobyła uznanie krytyków, a Han Kang została dostrzeżona jako jedna z najbardziej obiecujących młodych pisarek w Korei Południowej. W 1995 roku ukazał się jej pierwszy zbiór opowiadań zatytułowany "Miłość Yeosu". Od tamtej pory konsekwentnie rozwijała swoją karierę literacką, publikując powieści, eseje i opowiadania, które poruszały trudne, często bolesne tematy, takie jak przemoc, cierpienie i dylematy moralne człowieka.

W 2007 roku opublikowała powieść "Wegetarianka", która w 2015 roku stała się jej pierwszym dziełem przetłumaczonym na język angielski. Choć tłumaczenie spotkało się z pewną krytyką – głównie dotyczącą zbyt dużej swobody translatorskiej – to jednocześnie umożliwiło Han Kang dotarcie do międzynarodowej publiczności i przyniosło jej światowy rozgłos. Ostatecznym potwierdzeniem tego sukcesu była Międzynarodowa Nagroda Bookera, którą pisarka zdobyła w 2016 roku.

Nagroda Nobla dla Han Kang to ogromne wyróżnienie nie tylko dla samej autorki, ale także dla literatury południowokoreańskiej. Jest to pierwsza Nagroda Nobla w dziedzinie literatury przyznana twórcy z Korei Południowej i druga w historii tego kraju (po Pokojowej Nagrodzie Nobla dla Kim Dae-junga w 2000 roku). Dodatkowo, Han Kang jest osiemnastą kobietą, która otrzymała tę prestiżową nagrodę w dziedzinie literatury.

Twórczość Han Kang od wielu już lat cieszy się także dużą popularnością w Polsce. Na język polski zostały dotychczas przetłumaczone cztery jej powieści: "Wegetarianka", "Nadchodzi chłopiec", "Biała elegia" oraz ostatnio "Nie mówię żegnaj". Tłumaczeń dokonała Justyna Najbar-Miller, która zdołała wiernie oddać poetycki, a jednocześnie głęboko poruszający styl Han Kang, dzięki czemu polscy czytelnicy mogą w pełni docenić literackie walory jej prozy, zarówno głębię refleksji, jak i jej emocjonalną siłę.

Polecamy również
To zjawisko wciąż fascynuje. Zaćmienie Słońca 2026
To zjawisko wciąż fascynuje. Zaćmienie Słońca 2026
Miejskie trawniki, czyli ukryty przed naszymi oczami obieg pierwiastków
Miejskie trawniki, czyli ukryty przed naszymi oczami obieg pierwiastków
Jak ringi zmieniały przestrzeń urbanistyczną w Europie Środkowo-Wschodniej?
Jak ringi zmieniały przestrzeń urbanistyczną w Europie Środkowo-Wschodniej?
El Niño – zjawisko o wielu obliczach
El Niño – zjawisko o wielu obliczach