#start - Nauka
Zaskoczenie w Sztokholmie! Literacka Nagroda Nobla 2024 dla pisarki z Korei Południowej
Tegoroczną laureatką literackiej Nagrody Nobla została południowokoreańska pisarka Han Kang. Urodziła się w 1970 r. w Gwangju. Studiowała literaturę na prestiżowym uniwersytecie Yonsei w Seulu. Wywodzi się z pisarskiej rodziny – jej ojciec i brat również zajmują się literaturą. Jej pierwsze utwory pochodzą z początku lat 90. XX wieku – w 1993 r. zadebiutowała wyborem wierszy, a rok później wydała pierwszą powieść. Jedna z jej powieści, "Biała elegia", powstała podczas czteromiesięcznej pisarskiej rezydencji w Uniwersytecie Warszawskim.
Po raz pierwszy literacka Nagroda Nobla trafiła do Korei Południowej. Jej przyznanie komentuje dr hab. Renata Czekalska, prof. UJ, która kieruje Zakładem Korei Instytutu Bliskiego i Dalekiego Wschodu na Wydziale Studiów Międzynarodowych i Politycznych UJ.
Akademia Szwedzka przyznała Han Kang to prestiżowe wyróżnienie za "pełną głębi prozę poetycką, mierzącą się z historycznymi traumami i ukazującą kruchość ludzkiego życia". Han Kang to autorka powieści, esejów oraz zbiorów opowiadań, która w swojej twórczości często podejmuje problemy trudne, niejednokrotnie dotykając najciemniejszych zakamarków ludzkiej natury.
Han Kang urodziła się w 1970 roku w Gwangju, mieście położonym w południowo-zachodniej części Korei Południowej, które było sceną bolesnych wydarzeń historycznych, w tym krwawego stłumienia powstania demokratycznego w 1980 roku. Doświadczenia tego miasta i jego traumy wpłynęły na wrażliwość pisarki i znalazły odzwierciedlenie w jej twórczości.
Kiedy Han Kang miała 10 lat, jej rodzina przeniosła się do Seulu, gdzie przyszła pisarka dorastała i rozwijała swoje zainteresowania literackie. Studiowała literaturę koreańską na Uniwersytecie Yonsei, jednej z najbardziej prestiżowych uczelni w kraju.
Zadebiutowała w 1993 roku, publikując pięć wierszy w koreańskim magazynie "Literatura i Społeczeństwo". Jej wczesna twórczość szybko zdobyła uznanie krytyków, a Han Kang została dostrzeżona jako jedna z najbardziej obiecujących młodych pisarek w Korei Południowej. W 1995 roku ukazał się jej pierwszy zbiór opowiadań zatytułowany "Miłość Yeosu". Od tamtej pory konsekwentnie rozwijała swoją karierę literacką, publikując powieści, eseje i opowiadania, które poruszały trudne, często bolesne tematy, takie jak przemoc, cierpienie i dylematy moralne człowieka.
W 2007 roku opublikowała powieść "Wegetarianka", która w 2015 roku stała się jej pierwszym dziełem przetłumaczonym na język angielski. Choć tłumaczenie spotkało się z pewną krytyką – głównie dotyczącą zbyt dużej swobody translatorskiej – to jednocześnie umożliwiło Han Kang dotarcie do międzynarodowej publiczności i przyniosło jej światowy rozgłos. Ostatecznym potwierdzeniem tego sukcesu była Międzynarodowa Nagroda Bookera, którą pisarka zdobyła w 2016 roku.
Nagroda Nobla dla Han Kang to ogromne wyróżnienie nie tylko dla samej autorki, ale także dla literatury południowokoreańskiej. Jest to pierwsza Nagroda Nobla w dziedzinie literatury przyznana twórcy z Korei Południowej i druga w historii tego kraju (po Pokojowej Nagrodzie Nobla dla Kim Dae-junga w 2000 roku). Dodatkowo, Han Kang jest osiemnastą kobietą, która otrzymała tę prestiżową nagrodę w dziedzinie literatury.
Twórczość Han Kang od wielu już lat cieszy się także dużą popularnością w Polsce. Na język polski zostały dotychczas przetłumaczone cztery jej powieści: "Wegetarianka", "Nadchodzi chłopiec", "Biała elegia" oraz ostatnio "Nie mówię żegnaj". Tłumaczeń dokonała Justyna Najbar-Miller, która zdołała wiernie oddać poetycki, a jednocześnie głęboko poruszający styl Han Kang, dzięki czemu polscy czytelnicy mogą w pełni docenić literackie walory jej prozy, zarówno głębię refleksji, jak i jej emocjonalną siłę.



