Przejdź do głównej treści

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Nawigacja okruszkowa Nawigacja okruszkowa

Nawigacja Nawigacja

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Afrykański katolicyzm lokalnie i globalnie

Afrykański katolicyzm lokalnie i globalnie

W czerwcu 2015 roku ukaże się książka dr Anny Niedźwiedź, podsumowująca badania nad religijnością w Afryce Zachodniej.

Publikacja zatytułowana „Religia przeżywana. Katolicyzm i jego konteksty we współczesnej Ghanie" (Wydawnictwo LIBRON, Kraków 2015) pokaże codzienne oraz świąteczne życie ghańskich katolików, mieszkających w niedużym miasteczku w centralnej części kraju. Autorka, badaczka z Instytutu Etnologii i Antropologii Kulturowej UJ, opisuje indywidualne biografie, przybliża życie rodzinne oraz miejscowe tradycje. Koncentruje się również na tworzeniu i trwaniu wspólnot, w których uczestniczą parafianie z tej lokalnej społeczności.

Ghana jest krajem niezwykle zróżnicowanym pod względem etnicznym, językowym i religijnym. Obok siebie mieszkają ludzie należący do kilkudziesięciu różnych grup etnicznych, wyznawcy islamu, rozmaitych nurtów chrześcijaństwa oraz tzw. religii tradycyjnych. Jak zauważa autorka: „z małego miasteczka położonego w centralnej części Ghany doskonale dziś widać wzajemne adaptacje i sprzężenia trwałości ze zmianą, lokalności z globalnością czy 'globalnego Południa' z europejsko-amerykańskim 'Zachodem'. Chrześcijaństwo – w wypadku moich badań jego katolicka wersja – niegdyś postrzegane jako 'wiara białego człowieka' i nierzadko w kolonializmie wykorzystywane instrumentalizowane, staje się dziś ważnym społecznym i kulturowym narzędziem Afrykanów, często ułatwiającym emancypację grupom marginalizowanym (np. kobietom i młodzieży)."

Zakończony projekt badawczy dotyczy religii przeżywanej – czyli związków pomiędzy życiem a religią oraz indywidualnymi i zbiorowymi formami jej doświadczania. To etnografia oparta na długoterminowych badaniach terenowych, która umożliwia rozpoznanie nieuświadomionej części wiedzy, lecz którą nabywa się w praktyce, poprzez uczestnictwo w kulturze i zaangażowanie własnego ciała oraz emocji. Tańczenie na pogrzebie, jedzenie z miejscowymi ludźmi ze wspólnej miski, uczestniczenie w ich rytuałach, ale również zmaganie się z własnym zmęczeniem, trudnym klimatem, kulturowymi nawykami i uprzedzeniami to elementy terenowej praktyki etnografa, który próbuje zrozumieć odległą kulturę. „Antropologia – ta najbardziej ludzka, ze wszystkich humanistycznych nauk – dąży do spotkania i dialogu, pokazania polifoniczności i odmienności głosów, równocześnie dostrzegając ich paradoksalną zbieżność" – wyjaśnia dr Niedźwiedź. Sposoby przeżywania katolicyzmu przeanalizowane w afrykańskim kontekście mówią wiele o współczesnej Afryce, o transformacjach zachodzących w dzisiejszej Ghanie, o różnych lokalnych formach adaptacji jednej z tzw. religii światowych oraz o globalnych prądach, które coraz częściej rodzą się nie w dawnych „zachodnich" centrach, lecz na niegdyś peryferyjnych obszarach „globalnego Południa".

----------------------------------

O badaniach nad religiami w Ghanie czytaj także w anglojęzycznym "Science Projector".

----------------------------------

Fot. Anna Niedźwiedź

Polecamy również
Mądra Książka Roku 2018
Kryminalistyka od kuchni cz. II
Smartfon zamiast kilofa. Archeologia w XXI wieku
Mistrz Polikarp dyskutuje ze Śmiercią – prof. Maciej Włodarski o odnalezieniu nieznanego wydania utworu