Przejdź do głównej treści

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Nawigacja okruszkowa Nawigacja okruszkowa

Nawigacja Nawigacja

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Widok zawartości stron Widok zawartości stron

Prestiżowy grant europejski dla naukowca z MCB/UJ

Prestiżowy grant europejski dla naukowca z MCB/UJ

Z końcem 2015 roku Europejska Organizacja Biologii Molekularnej ogłosiła listę laureatów grantów 2015 EMBO Instalation Grants. Znalazł się wśród nich dr Sebastian Glatt, kierownik zespołu badawczego w Laboratorium Maxa Plancka z Małopolskiego Centrum Biotechnologii (MCB).

Więcej o nauce?! Dołącz do profilu strony. www NAUKA.uj.edu.pl na Facebooku 

Europejska Organizacja Biologii Molekularnej (EMBO) założona została w 1969 roku i skupia obecnie 27 krajów. Oprócz większości członków Unii Europejskiej  w jej skład wchodzą Islandia, Izrael, Norwegia, Szwajcaria i Turcja. Jej zadaniem jest wspieranie badań w zakresie biologii molekularnej. Przyznawane rokrocznie granty instalacyjne EMBO przeznaczone są dla młodych naukowców, którzy chcą otwierać laboratoria w wybranych krajach członkowskich.

Badania doktora Glatta koncentrują się na określeniu roli różnych modyfikacji najmniejszych cząsteczek kwasu rybonukleinowego (tRNA) powodowanych przez specyficzny kompleks białek (Elongator) w procesie tłumaczenia informacji genetycznej na konkretne białka (translacja). Lepsze zrozumienie tego zagadnienia może prowadzić do stworzenia nowych terapii przeciw niektórym chorobom neurodegeneracyjnym i nowotworom.

Pochodzący z Wiednia, gdzie kończył studia magisterskie i doktoranckie, dr Sebastian Glatt, ostatnie osiem lat spędził na badaniu różnych ścieżek modyfikacji tRNA w Europejskim Laboratorium Biologii Molekularnej (ang. EMBL - European Molecular Biology Laboratory) w niemieckim Heidelbergu. We wrześniu 2015 roku dołączył do MCB jako kierownik grupy badawczej w Laboratorium Maxa Plancka, gdzie stworzył międzynarodowy zespół, dzięki któremu będzie kontynuować badania.Nie chcemy umieszczać Krakowa na naukowej mapie świata. On już tam jest. Naszym celem jest przekształcenie go w ważne centrum badawcze łączące ośrodki naukowe z całego świata. – mówi dr Glatt – Możemy to osiągnąć jedynie poprzez promowanie jakości prowadzonych badań. Ich źródłem są nie tylko mądre pomysły, ale również odpowiednia organizacja pracy i jej efektywność. Według laureata grantu EMBO osiągnąć to można jedynie poprzez pracę nad problemami, które leżą w centrum zainteresowań naukowego świata. – Jeśli szukasz naukowej niszy, którą nikt się nie interesuje, nikogo nie będą obchodzić twoje wyniki. Jeśli jednak zaczniesz się zajmować tematami, które interesują wszystkich, musisz działać szybko. W przeciwnym razie ktoś może opublikować swoje wyniki przed tobą.

Kompleks Elongator

Badania dr Glatta, skupione na próbie zrozumienia struktury i funkcji kompleksu Elongator w regulacji produkcji białek w komórkach, z pewnością leżą w centrum zainteresowania środowiska naukowego. Kompleks Elongator bierze udział w procesie translacji, tj. produkcji białek zgodnie z kodem genetycznym, który zachodzi w każdej komórce eukariotycznej. Każda komórka organizmu kryje w sobie zasadniczo takie same DNA, ale różne typy komórek produkują na jego podstawie różne białka, w zależności od tego, czego w danym momencie potrzebują. – Proces ten regulowany jest na wiele różnych sposobów. Jeden z nich oparty jest na tRNA (transferowym RNA), cząsteczce, która wychwytuje aminokwasy z cytoplazmy i pomaga rybosomom w produkcji białek. – wyjaśnia dr Glatt – Nas interesują niewielkie, chemiczne modyfikacje części tRNA, znanej jako antykodon. Na antykodon składają się trzy nukleotydy, które odpowiadają trzem kodonom w łańcuchu mRNA, cząsteczki, która stanowi komórkowy wzorzec dla produkcji białek. Te trzy nukleotydy mogą być modyfikowane, co wpływa na proces tworzenia białek. – Znamy niemal 170 takich modyfikacji obecnych u organizmów ze wszystkich domen życia. Wiemy, jakie cząsteczki modyfikują produkcję białek, ale nie wiemy niemal nic na temat ich funkcji czy wpływu na cały proces. – kontynuuje kierownik grupy badawczej w Laboratorium Maxa Plancka MCB. – Wiemy na przykład, że jeśli nie ma żadnej modyfikacji, produkcja białka trwa dłużej, co sprawia, że zwija się ono nieprawidłowo.

Kompleks Elongator zbudowany jest z sześciu białek. Mimo, że struktura niektórych z nich jest już znana, dr Glatt zamierza dokończyć pracę nad nimi w Krakowie, dzięki czemu uda się zrozumieć skomplikowaną, trójwymiarową strukturę tej naukowej zagadki.

Oczywiście, to nad czym pracuję, fascynuje mnie, ale motywacją dla mojej pracy jest nie tylko ciekawość. Widzę moje badania w szerszym kontekście. – mówi dr Glatt – Wiemy, że nieprawidłowe działanie Elongatora jest w jakiś sposób związane z niektórymi chorobami neurodegeneracyjnymi, jak stwardnienie zanikowe boczne czy dziecięca epilepsja, a także z chorobami nowotworowymi. Co więcej, wygląda na to, że mutacje w Elongatorze mają również związek ze zdolnościami intelektualnymi. Możliwe więc, że badania zespołu dr Glatta prowadzone w Krakowie przyczynią się do powstania nowych terapii, co poprawi jakość życia wielu cierpiących na różne choroby ludzi.

Polecamy również
Nobel 2017 z chemii: mroźny mikroskop
Nobel 2017 z fizjologii i medycyny. Co wpływa na rytm dnia i nocy?
Czym zajmuje się inżynieria tkankowa?
"Max Planck" w Krakowie